Σε τροχιά δυσμενούς σεναρίου η οικονομία της ελλάδας - αποκωδικοποιώντας κρίσιμους δείκτες

Η ελληνική οικονομία, αν και η κυβέρνηση διαβεβαιώνει πως είναι θωρακισμένη, βιώνει τις πρώτες σημαντικές επιπτώσεις του πολέμου στη Μέση Ανατολή.

Η κυβέρνηση αναθεωρεί επί τα χείρω τις προβλέψεις της καθώς οι γεωπολιτικές εντάσεις στη Μέση Ανατολή συνεχίζουν να δημιουργούν ένα περιβάλλον αβεβαιότητας

Οι εχθροπραξίες και οι γεωπολιτικές εντάσεις των τελευταίων περίπου εβδομήντα ημερών στον Περσικό Κόλπο, μιας περιοχής εξαιρετικά νευραλγικής για τις παγκόσμιες ροές ενέργειας, έχουν οδηγήσει σε άνοδο των τιμών της ενέργειας, σε διατάραξη της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας και σε όξυνση της αβεβαιότητας.

Οι προσδοκίες για μια σταθερή αποπληθωριστική πορεία και ισχυρή ανάπτυξη έρχονται αντιμέτωπες με τη σκληρή πραγματικότητα των αριθμών. Η πρόβλεψη για ενεργοποίηση του κουμπιού που οδηγεί στο δυσμενές σενάριο δεν αποτελεί κινδυνολογία αλλά την καταγραφή μιας διολίσθησης που τροφοδοτείται από έναν συνδυασμό εγχώριων στρεβλώσεων και διεθνών αναταράξεων.

Αποκωδικοποιώντας τους κρίσιμους δείκτες της αγοράς, γίνεται σαφές ότι το κύμα της ακρίβειας δεν είναι παροδικό. Η δυναμική των ενοικίων, το κόστος της ενέργειας και των τροφίμων δημιουργούν ένα ασφυκτικό πλαίσιο που μετατοπίζει τις προβλέψεις προς το δυσμενές σενάριο.

Ο πληθωρισμός στην Ελλάδα εμφανίζεται υψηλότερος από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης λόγω ενός συνδυασμού δομικών αδυναμιών, ενεργειακής εξάρτησης και ιδιαιτεροτήτων στην εγχώρια αγορά.  Ενώ τον Απρίλιο του 2026 ο εναρμονισμένος πληθωρισμός στην Ευρωζώνη αυξήθηκε κατά 0,4 ποσοστιαίες μονάδες (από 2,6% σε 3,0%), στην Ελλάδα η αύξηση ήταν τριπλάσια, φτάνοντας το 4,6% από 3,4% τον Μάρτιο.

Η ελληνική οικονομία εξαρτάται σε ποσοστό άνω του 75% από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα. Αν και η βαρύτητα της ενέργειας στον πληθωρισμό είναι παρόμοια με της Ευρωζώνης, στην Ελλάδα η άνοδος των τιμών των καυσίμων επηρεάζει άμεσα την τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος, η οποία με τη σειρά της αυξάνει το κόστος σε όλους τους κλάδους, ιδιαίτερα στις υπηρεσίες.

Στην ελληνική αγορά, ειδικά στα καύσιμα, ο ανταγωνισμός χαρακτηρίζεται ως ελλιπής λόγω του μικρού αριθμού παραγωγών (ολιγοπώλιο). Αυτό έχει ως αποτέλεσμα οι μειώσεις φόρων ή διεθνών τιμών να μην περνούν πλήρως στον καταναλωτή, ενώ οι αυξήσεις μετακυλίονται ταχύτατα.

Τα κυβερνητικά μέτρα στήριξης (όπως το Fuel Pass), αν και βοηθούν τους ευάλωτους, τροφοδοτούν τη ζήτηση αντί να ενισχύουν την προσφορά, γεγονός που μπορεί να συντηρεί τις υψηλές τιμές. Παράλληλα, η αυξημένη τουριστική κίνηση ενισχύει τις τιμές στις μεταφορές, την εστίαση και τη διαμονή, καθώς η ζήτηση μετακυλίεται στον καταναλωτή.

Καθοριστικό ρόλο αναμένεται να παίξει η πολιτική των επιτοκίων της ΕΚΤ, καθώς οι αυξήσεις επιτοκίων για τον έλεγχο του πληθωρισμού ενδέχεται να επηρεάσουν αρνητικά τις ιδιωτικές επενδύσεις και την ανάπτυξη.