Στεγαστική πολιτική: από τις διαπιστώσεις στις πράξεις – ρηξικέλευθη πολιτική πρόταση του πανσυπο

Η Εθνική Στρατηγική για τη Στεγαστική Πολιτική, ένα σχέδιο 120 σελίδων που παρουσίασε το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, προκάλεσε πλήθος αντιδράσεων και παρεμβάσεων. Είναι ενδεικτικό ότι στην ηλεκτρονική δημόσια διαβούλευση κατατέθηκαν  εμπεριστατωμένες προτάσεις από δεκάδες φορείς, ενώ μαζί με τις απόψεις των πολιτών τα σχόλια ξεπέρασαν τα 120.

Μια ολοκληρωμένη κριτική της Εθνικής Στρατηγικής για τη Στεγαστική Πολιτική κατέθεσε ο Πανελλήνιος Σύλλογος Yπαλλήλων ΟΑΕΔ – τ.ΟΕΕ, τ.ΟΕΚ. Ο σύλλογος εκπροσωπεί τους υπαλλήλους της νυν Δημόσιας Υπηρεσίας Απασχόλησης (ΔΥΠΑ) που στελέχωναν τον Οργανισμό Εργατικής Κατοικίας – ΟΕΚ, ο οποίος καταργήθηκε το 2012 με το δεύτερο μνημόνιο.

Η πρόταση θέτει ως βασικό στόχο τη μείωση του ποσοστού των νοικοκυριών που ξοδεύουν πάνω από το 40% του εισοδήματός τους για τη στέγη, τουλάχιστον κατά 25% σε βάθος τετραετίας.  Παράλληλα επιδιώκει τη δημιουργία τουλάχιστον 25.000 μονάδων κοινωνικής και προσιτής κατοικίας έως το τέταρτο έτος εφαρμογής, καθώς και τη μείωση της απόκλισης ανάμεσα σε δηλωμένα και πραγματικά ενοίκια κάτω από το 20%.

Ο πρώτος άξονας αφορά τη σύσταση ενός μόνιμου Εθνικού Παρατηρητηρίου Στέγης, που θα λειτουργεί ως εργαλείο τεκμηρίωσης, παρακολούθησης και πολιτικής παρέμβασης. Θα αντλεί και θα διασταυρώνει στοιχεία από τέσσερις διακριτές πηγές: αγγελίες, τραπεζικές πληρωμές, το σύστημα ΜΙΔΑ της ΑΑΔΕ και έρευνες πεδίου. Προτείνεται μηχανισμός τεσσάρων επιπέδων για την αντιμετώπιση της υποδήλωσης ενοικίων, από προειδοποιητικά μηνύματα στο TAXISnet έως μειωμένο φορολογικό συντελεστή για ιδιοκτήτες που δηλώνουν πλήρως τα εισοδήματά τους.

Ο δεύτερος άξονας επικεντρώνεται στην αύξηση της προσφοράς κατοικίας, με εθνική απογραφή αδρανών ακινήτων και μετατροπή εγκαταλελειμμένων κτιρίων σε κατοικίες χαμηλού ενοικίου. Προτείνεται επίσης μόνιμος Εθνικός Δημόσιος Οργανισμός Στέγασης, κατά το πρότυπο της Βιέννης και της Δανίας.

Ο τρίτος άξονας αφορά τη ρύθμιση της αγοράς, με το λεγόμενο Συμβόλαιο Προσιτής Μίσθωσης για ιδιοκτήτες που λαμβάνουν δημόσια κίνητρα, καθώς και τον καθορισμό ζωνών στεγαστικής πίεσης όπου θα ενεργοποιούνται σταδιακά μέτρα, με τελικό στάδιο ένα προσωρινό πλαφόν στις αυξήσεις ενοικίων. Ο σύλλογος τονίζει ότι ο μηχανισμός πρέπει να είναι νομικά θωρακισμένος, με αναφορά σε αποφάσεις ευρωπαϊκών δικαστηρίων που έχουν ακυρώσει ανάλογα μέτρα αλλού.

Αφού το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας έχει ήδη παρουσιάσει την Εθνική Στρατηγική για τη Στεγαστική Πολιτική, γιατί χρειαζόμαστε άλλο ένα σχέδιο για το ίδιο θέμα; Τι διαφορετικό έχει να προτείνει ο ΠΑΝΣΥΠΟ;

Το υπουργείο προβλέπει τη σύσταση ενιαίου φορέα για τη στέγαση, χωρίς όμως να διευκρινίζει ποια μορφή θα έχει. Ο ΠΑΝΣΥΠΟ επιμένει στον δημόσιο χαρακτήρα κάθε αντίστοιχης πρωτοβουλίας.

Θα μπορούσαν οι προτάσεις του ΠΑΝΣΥΠΟ να ενσωματωθούν στο σχέδιο του υπουργείου και υπό ποιες προϋποθέσεις;