Θα δώσει ο τραμπ f-35 στον ερντογάν; η κριτική εντός ηπα ενόψει της συνόδου κορυφής του νατο

Οι εξοπλιστικές επιδιώξεις της Τουρκίας, καθώς και οι προνομιακές σχέσεις του Ντόναλντ Τραμπ με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, παράλληλα με τα οφέλη που μπορεί να σημαίνουν για την Άγκυρα, κυριαρχούν στο διεθνή Τύπο, λίγο πριν την έναρξη της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ.

Ο Ερντογάν περιμένει τον Τραμπ στην έδρα του, με το ερώτημα να είναι ποια θα είναι τα δώρα και οι εκπλήξεις που θα επιφυλάξει ο αμερικανός πρόεδρος στον τούρκο ομόλογο του. Με τη συζήτηση για το τι θα μπορούσε να σημαίνει αυτό για τα F-35 να είναι ψηλά στην ατζέντα.

Σε αυτή τη βάση γίνονται και οι συζητήσεις στην Αθήνα για τον καθορισμό της πολιτικής γραμμής που θα πρέπει να επιλεγεί απο τον Κυριάκο Μητσοτάκη, αναλόγως των δηλώσεων Τραμπ.

Με αναλυτές να εκτιμούν ότι αυτό πιθανότατα θα σήμαινε την αποδέσμευση των κινητήρων για μαχητικά αεροσκάφη που επιθυμεί να χρησιμοποιήσει η Τουρκία στο εμβληματικό της πρόγραμμα για το μαχητικό stealth KAAN.

Μία τέτοια κίνηση παραχώρησης κινητήρων για τα ΚΑΑΝ στην Άγκυρα δεν ανησυχεί την Αθήνα, από τη στιγμή που η πολιτική έγκριση για τους κινητήρες και τα F-35 παραμένει βαλτωμένη λόγω της αγοράς του ρωσικού συστήματος S-400 από την Τουρκία το 2017, γεγονός που οδήγησε στην αποπομπή της από το πρόγραμμα των F-35 (2019) και την επιβολή κυρώσεων CAATSA (2020).

Οι κινητήρες αεροσκαφών F-110, τους οποίους επιδιώκει να αγοράσει η Τουρκία, προορίζονται για τον εξοπλισμό των εγχώριας παραγωγής μαχητικών αεροσκαφών KAAN. Το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ προέβη την περασμένη εβδομάδα σε ενέργειες για την υλοποίηση των εν λόγω πωλήσεων, αποστέλλοντας σε κορυφαίους νομοθέτες ειδοποίηση περί του σχεδιασμού του να παρακάμψει το Κογκρέσο, προκειμένου να προχωρήσει η πώληση των κινητήρων στην Άγκυρα, αξίας άνω των 700 εκατομμυρίων δολαρίων, σύμφωνα με δύο πηγές που μίλησαν στο ΑΡ διατηρώντας την ανωνυμία τους.

Παρότι ο Πρόεδρος Trump έχει τη δυνατότητα με εκτελεστική απόφαση να άρει τον αποκλεισμό από τα F-35, η πλήρης άρση των κυρώσεων CAATSA απαιτεί νομοθετική πράξη του Κογκρέσου. Για να συμβεί αυτό, η Άγκυρα πρέπει να απομακρύνει τους S-400, κάτι που προϋποθέτει την έγκριση της Μόσχας – προκειμένου να καταστεί δυνατό η Τουρκία να τους πουλήσει σε τρίτη χώρα – και αποκλείει την επιστροφή τους στη Ρωσία.

Αναλυτές, όπως ο Μάθιου Μπράιζα (πρώην Αμερικανός απεσταλμένος και πρώην ανώτερος αξιωματούχος του Λευκού Οίκου και του Στέιτ Ντιπάρτμεντ), σημειώνουν, σύμφωνα με το AFP, ότι μια τέτοια κίνηση από πλευράς Τραμπ θα απαιτούσε μεγάλο πολιτικό κεφάλαιο και θα είχε υψηλό κόστος ενόψει των ενδιάμεσων αμερικανικών εκλογών, λόγω των πιέσεων από την ελληνική και αρμενική διασπορά στις ΗΠΑ.

Την ίδια στιγμή κριτική στην διοίκηση Τραμπ για το ενδεχόμενο πώλησης F-35 στην Τουρκία υπό το πρίσμα της κατοχής των ρωσικών S-400, ασκεί η εφημερίδα Wall Street Journal.

Σε άρθρο γνώμης της η WSJ (Will Trump Sell Out the F-35?) τονίζει ότι μια ενδεχόμενη πώληση των F-35 στην Τουρκία θα μπορούσε να προσφέρει στη Ρωσία και την Κίνα πρόσβαση στην αμερικανική τεχνολογία.