Κάντο όπως η ισπανία - πώς η στεγαστική κρίση στην ευρώπη τροφοδοτεί ένα νέο κίνημα

Πολλοί από τους ακτιβιστές έφτασαν στην ισπανική πρωτεύουσα την ίδια στιγμή που η Μαρικαρμέν Αμπασκάλ, μια 87χρονη γυναίκα που χρησιμοποιεί αναπηρικό αμαξίδιο, εκδιώχθηκε από το διαμέρισμα όπου ζούσε εδώ και επτά δεκαετίες. Καθώς η οργή για την έξωση οδήγησε σε ημέρες διαδηλώσεων και σε ένα καταυλισμό στην καρδιά της Μαδρίτης, η παρουσία ακτιβιστών από την Ιταλία έως την Ιρλανδία αποτέλεσε μια συγκινητική υπενθύμιση της παγκόσμιας διάστασης της στεγαστικής κρίσης.

Τόσο στην Ελλάδα όσο και στην υπόλοιπη Ευρώπη, τα μέσα ενημέρωσης και οι κινήσεις πολιτών έχουν από καιρό αναδείξει το βάθος της στεγαστικής κρίσης. Εντός της ΕΕ, οι τιμές εκτοξεύτηκαν κατά 53% μεταξύ 2010 και 2024, σύμφωνα με την Eurostat, ενώ τα ενοίκια αυξήθηκαν κατά 25% την ίδια περίοδο.

Δεν έχουν πληγεί όλες οι χώρες εξίσου, ωστόσο· ενώ η Βιέννη παραμένει μια φωτεινή εξαίρεση χάρη στο άφθονο απόθεμα δημόσιων κατοικιών που έχει συγκρατήσει το κόστος των ενοικίων, η Εσθονία έχει δει τα ενοίκια να εκτοξεύονται κατά 208% την ίδια περίοδο, ενώ η Ιρλανδία και η Ουγγαρία έχουν σημειώσει αυξήσεις άνω του 100%, όπως σημειώνει ο βρετανικός Guardian.

Οι ψηφοφόροι στο Βερολίνο, ωστόσο, επέλεξαν πρόσφατα μια άλλη πορεία. Σε μια πόλη όπου τα ενοίκια είχαν αυξηθεί σχεδόν κατά 70% την τελευταία δεκαετία, το ένα τέταρτο των ψηφοφόρων στήριξε το αριστερό κόμμα Die Linke στις περιφερειακές εκλογές αυτού του μήνα, καθιστώντας την Αριστερά το ισχυρότερο κόμμα του Βερολίνου.

Κάποιοι έχουν αναζητήσει κοινές λύσεις για την κοινή κρίση. Στην αντι-σύνοδο κορυφής της Μαδρίτης, ακτιβιστές ίδρυσαν μια πανευρωπαϊκή συμμαχία για να απαιτήσουν συμβάσεις μίσθωσης αορίστου χρόνου και έλεγχο των ενοικίων σε ολόκληρη την ήπειρο.

Την ίδια στιγμή, η Ελλάδα βρίσκεται στην πρώτη θέση στην Ευρωπαϊκή Ένωση όσον αφορά στην επιβάρυνση του κόστους στέγασης σε σχέση με το εισόδημα.

Τα ελληνικά νοικοκυριά δαπανούν κατά μέσο όρο το 35,5% έως 36,2% του διαθέσιμου εισοδήματός τους αποκλειστικά για τη στέγαση (ενοίκιο/δόση δανείου, λογαριασμοί ρεύματος, νερού, θέρμανσης και κοινόχρηστα), ποσοστό που είναι σχεδόν τετραπλάσιο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (9,3%).

Στην τελευταία της έκθεση, η Κομισιόν αναδεικνύει ότι η ελληνική στεγαστική αγορά παρουσιάζει ορισμένες ιδιαιτερότητες που εντείνουν τις ανισορροπίες:

Αυτοί οι παράγοντες, σύμφωνα με την Επιτροπή, δημιουργούν μια αγορά όπου η διαθέσιμη προσφορά δεν ανταποκρίνεται επαρκώς στις ανάγκες των νοικοκυριών, οδηγώντας σε αυξημένες τιμές και ενοίκια.

Στην Ισπανία, πάντως, όπου η πολυήμερη κατασκήνωση στη Μαδρίτη οδήγησε στη δημιουργία παρόμοιων κατασκηνώσεων σε πόλεις όπως η Βαρκελώνη, η Σεβίλλη και η Πάλμα ντε Μαγιόρκα, οι διαμαρτυρίες έχουν ήδη αρχίσει να έχουν αντίκτυπο.