Αφεντούλη στο in: μία κρίση ελλάδας - τουρκίας, δύο χωρών-μελών του νατο, θα συναντούσε έντονη αντίδραση

Ήταν σαφώς αναμενόμενες ως απάντηση στον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό που παρουσίασε η Ελλάδα προ ολίγων μηνών. Η διαφορά έγκειται στο ότι η Ελλάδα είχε υποχρέωση βάσει των οδηγιών της ΕΕ να το πράξει. Αντιθέτως, η Τουρκία προχωρά σε μια ενέργεια που δεν υποστηρίζεται από το διεθνές δίκαιο όπως έχουν αναλύσει επιφανείς νομικοί (βλ. Άρθρο Χρ. Ροζάκη στο ΒΗΜΑ, Κυριακή 23 Αυγούστου).

Η Τουρκία εξακολουθεί να είναι υποψήφια προς ένταξη χώρα της ΕΕ, παρότι ο Ερντογάν δήλωσε πρόσφατα κατηγορηματικά ότι αυτή η προοπτική δεν ενδιαφέρει πλέον τη χώρα του. Με αυτή την ιδιότητα αν ήθελε να έχει μια σχέση καλής γειτονίας με την Ελλάδα όπως προβλέπεται από τα σχετικά ευρωπαϊκά κείμενα που έχει προσυπογράψει θα μπορούσε αντί να προβαίνει σε μονομερείς ενέργειες να έχει προηγηθεί μια συνεννόηση μεταξύ των δύο πλευρών.

Η προστασία του περιβάλλοντος και η συνεργασία σε θέματα χαμηλής πολιτικής θα ήταν ένα πολύ καλό σημείο εκκίνησης για τη συζήτηση και των θεμάτων υψηλής πολιτικής.

Δεν το πιστεύω διότι δεν έχει κανένα λόγο την περίοδο που διανύουμε να προκαλέσει μια κρίση που δεν επιθυμεί κανείς από τους συμμάχους μας, ούτε οι ΗΠΑ, ούτε και η ΕΕ.

Υπάρχουν τόσα ανοιχτά μέτωπα που μια κρίση μεταξύ δύο χωρών-μελών του ΝΑΤΟ θα συναντούσε πολύ έντονη αντίδραση. Θα ανέκοπτε την δυνατότητα συμμετοχής της Τουρκίας σε προγράμματα αμυντικής συνεργασίας με την ΕΕ, κάτι που την ενδιαφέρει και θα την καθιστούσε μέρος του προβλήματος ενώ αυτό που επιθυμεί είναι να εμφανίζεται ως χώρα που συμβάλει σε λύσεις, π.χ., στο Ουκρανικό.

Ωστόσο, η ελληνική πλευρά δεν θα έπρεπε να εφησυχάζει ως προς την στρατηγική κατεύθυνση της Τουρκίας. Αυτή είναι αναθεωρητική καθώς η ηγεσία της και το ιδεολογικό ρεύμα που την υποστηρίζει θεωρεί ότι η Τουρκία ηττήθηκε αποδεχόμενη την συνθήκη της Λωζάνης, μεμφόμενη για αυτό τους κεμαλιστές.

Πρόκειται για μια κομβική αντίθεση των δύο ρευμάτων που διχάζουν την τουρκική κοινωνία.

Η ισλαμική Τουρκία είναι αντί-δυτική. Συμβιβάζεται με το υπάρχον status quo, ανταποκρίνεται στις υποχρεώσεις της ως μέλος του ΝΑΤΟ αλλά προσβλέπει σε αποκατάσταση του προ-κεμαλικού status της αν και εφόσον οι συνθήκες το επιτρέψουν. Αυτή είναι η λογική της μεσαίας δύναμης που υπηρετεί με συνέπεια ο Ερντογάν.

Είναι επιβεβλημένος. Η φαντασίωση του οθωμανικού παρελθόντος δεν σημαίνει ότι θα μπορέσει ο Ερντογάν να το αναβιώσει ούτε ότι οι διεθνείς συνθήκες θα το επιτρέψουν.

Αλλά ο μη διάλογος δεν εξυπηρετεί τα ελληνικά συμφέροντα. Δεν είναι μια θέση που μπορεί να υποστηριχθεί ούτε στις ΗΠΑ ούτε στην Ευρώπη ειδικά στις σημερινές συνθήκες αβεβαιότητας και αστάθειας. Η ελληνοτουρκικη διαφορά είναι επιλύσιμη. Θα πρέπει επομένως να αναζητηθεί η λύση.