Axios: σχέδιο απομάκρυνσης πυρηνικού υλικού από μυστική εγκατάσταση στη συρία - ο ρόλος ηπα και ισραήλ

Ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας (IAEA) πρόκειται σύντομα να απομακρύνει πυρηνικό υλικό που είναι αποθηκευμένο σε μυστική εγκατάσταση στη Συρία, μετά την επίτευξη συμφωνιών μεταξύ της κυβέρνησης Τραμπ, της Δαμασκού και του Ισραήλ, μεταδίδει το Axios επικαλούμενο Ισραηλινούς και Αμερικανούς αξιωματούχους.

Η δραματική, παρασκηνιακή ανταλλαγή απειλών και διπλωματικών κινήσεων σχετικά με τη μυστική εγκατάσταση — η οποία εξελισσόταν επί μήνες προτού επιτευχθεί λύση πριν από αρκετές εβδομάδες — παρέμεινε μυστική και δεν είχε δημοσιοποιηθεί μέχρι σήμερα, αναφέρει.

Σύμφωνα με την ίδια πηγή, η κυβέρνηση Άσαντ είχε αναπτύξει ένα μυστικό πυρηνικό πρόγραμμα με επίκεντρο τον κρυφό αντιδραστήρα του Αλ-Κιμπάρ.

Αφού το Ισραήλ βομβάρδισε τον αντιδραστήρα το 2007, το συριακό πυρηνικό πρόγραμμα καταστράφηκε σε μεγάλο βαθμό. Ωστόσο, παρέμειναν αρκετές εγκαταστάσεις έρευνας και ανάπτυξης, καθώς και αποθήκευσης, οι οποίες ως επί το πλείστον παρέμεναν ανενεργές.

Μετά την πτώση του Άσαντ, ο IAEA υπέγραψε συμφωνία με τη νέα συριακή κυβέρνηση, η οποία του επέτρεπε να επισκεφθεί τον αντιδραστήρα του Αλ-Κιμπάρ και αρκετές άλλες εγκαταστάσεις που συνδέονται με την προηγούμενη πυρηνική δραστηριότητα της Συρίας.

Ο Τσαρλς Λίστερ, μόνιμος ερευνητής στο Middle East Institute, δήλωσε ότι η νέα συριακή κυβέρνηση επιθυμεί να διευθετήσει ευαίσθητα ζητήματα που κληρονόμησε, μεταξύ αυτών τους φακέλους σχετικά με τα πυρηνικά και τα χημικά όπλα — τα οποία θα μπορούσαν να πλήξουν τις προσπάθειές της να αποκαταστήσει τη διεθνή εικόνα της χώρας.

Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι το υλικό περιλάμβανε yellowcake, δηλαδή σκόνη που προέρχεται από μετάλλευμα ουρανίου και μπορεί στη συνέχεια να υποστεί περαιτέρω επεξεργασία και τελικά εμπλουτισμό, στο πλαίσιο του κύκλου πυρηνικού καυσίμου.

Οι Ισραηλινοί αξιωματούχοι δήλωσαν ότι οι Ισραηλινές Ένοπλες Δυνάμεις βομβάρδισαν τις εισόδους της εγκατάστασης λίγο μετά την πτώση του καθεστώτος Άσαντ, προκειμένου να αποτρέψουν την πρόσβαση σε αυτήν.

Ανώτεροι αξιωματούχοι του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας του Λευκού Οίκου και οι αντίστοιχοι αξιωματούχοι στο γραφείο του Ισραηλινού πρωθυπουργού συνεργάζονταν στενά για το ζήτημα.

Το Ισραήλ κατέστησε σαφές στην κυβέρνηση Τραμπ ότι δεν θα ανεχόταν την παραμονή πυρηνικού υλικού στην εγκατάσταση, σύμφωνα με Ισραηλινό αξιωματούχο.