Μνημόνιο κατανόησης ηπα-ιράν: τι παίρνουν και τι χάνουν ουάσιγκτον και τεχεράνη

Την Παρασκευή στην Ελβετία θα υπογραφεί το Μνημόνιο Κατανόησης ΗΠΑ-Ιράν, που δίνει τέλος στον πόλεμο και ανοίγει τον δρόμο για διαπραγματεύσεις προς την οριστική συμφωνία. Όλα θα εξαρτηθούν από την τελική διευθέτηση, ωστόσο ήδη διαφαίνονται κέρδη και απώλειες για τους αντισυμβαλλόμενους.

Ωστόσο, μένει να φανεί πώς θα αντιδράσει το Ισραήλ, που δεν μετείχε στη διαπραγμάτευση και το κείμενο των 14 σημείων, που έδωσαν στη δημοσιότητα οι Αμερικανοί απέχει πολύ από τους πολεμικούς στόχους του.

Ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ εναντίον του Ιράν, που ξεκίνησε με το ψευδεπίγραφο επιχείρημα ότι η Τεχεράνη ήταν έτοιμη να φτιάξει πυρηνικό όπλο, φαίνεται ότι τελειώνει. Αλλά αφήνει πίσω του χιλιάδες νεκρούς σε όλη τη Μέση Ανατολή. Επίσης, μια παγκόσμια ενεργειακή κρίση, ενώ έχει και κλονίσει την αμερικανική οικονομία, μεταξύ άλλων.

Αυτό που είναι ορατό από την πρώτη ανάγνωση, είναι πως το Μνημόνιο Κατανόησης ανοίγει τα Στενά του Ορμούζ. Επίσης, φέρνει ΗΠΑ και Ιράν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.

Το Ιράν εξάλλου θα έχει άμεσο κέρδος. Θα μπορεί να πουλήσει ξανά ελεύθερα το πετρέλαιό του.

Ο Αμερικανός πρόεδρος ελπίζει ότι στην περίοδο των διαπραγματεύσεων, διάρκειας 60 ημερών, θα μπορέσει να αποσπάσει μια καλύτερη συμφωνία από την πυρηνική συμφωνία του 2015 που ματαίωσε πριν από οκτώ χρόνια. Αλλά κανείς δεν μπορεί να ξέρει τι θα φέρει μια διαπραγμάτευση.

Πλοία στα Στενά του Ορμούζ / Amirhosein Khorgooi/ISNA/via WANA (West Asia News Agency)/Handout via REUTERS

Αυτό που καθίσταται σαφές είναι ότι, μόλις υπογραφεί το Μνημόνιο Κατανόησης, τα Στενά του Ορμούζ θα ανοίξουν ξανά. Και οι ΗΠΑ θα άρουν τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών. Αυτά θα πρέπει να μειώσουν τις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου και σταδιακά να ανακουφίσουν τις αγορές.

Η συμφωνία αίρει αμέσως τις κυρώσεις που επέβαλε ο Τραμπ στις εξαγωγές πετρελαίου του Ιράν. Έτσι, θα πουλάει ξανά το αργό του πετρέλαιο στην παγκόσμια αγορά και θα αποκαταστήσει μια ροή εσόδων αξίας δισεκατομμυρίων.

Το 2025, οι πωλήσεις πετρελαίου απέφεραν στο Ιράν περίπου 45 δισεκατομμύρια δολάρια. Ο μόνος σημαντικός αγοραστής του ήταν η Κίνα. Και λόγω των κυρώσεων, έπρεπε να μεταφέρει το πετρέλαιο μέσω ενός σκιώδους στόλου, χάνοντας έσοδα. Από τον Απρίλιο, που επιβλήθηκε ο αμερικανικός αποκλεισμός, οι εξαγωγές σχεδόν σταμάτησαν.