Εε: οι βρυξέλλες ήδη προετοιμάζονται για την επόμενη τραπεζική κρίση

Αξιωματούχοι της ΕΕ καταρτίζουν ένα σχέδιο για τη διατήρηση της λειτουργίας ενός πιστωτικού ιδρύματος μετά από τραπεζική κρίση, τρία χρόνια αφότου οι ελβετικές αρχές έσπευσαν να αποτρέψουν την κατάρρευση της Credit Suisse.

Πρόκειται για ένα πρόβλημα που η ΕΕ δεν έχει ακόμη επιλύσει, σχεδόν δύο δεκαετίες μετά τη χρηματοπιστωτική κρίση του 2008, παρά το γεγονός ότι ενεργοποίησε ένα ρυθμιστικό πλαίσιο το οποίο υποτίθεται ότι διασφαλίζει πως οι μέτοχοι και οι πιστωτές θα απορροφήσουν τις ζημίες μιας τράπεζας που βρίσκεται σε πτώχευση.

Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν κενά, με αποτέλεσμα τα δημόσια ταμεία να διατρέχουν τον κίνδυνο να αναγκαστούν να στηρίξουν γιγαντιαίες τράπεζες όταν ξεσπάσει η επόμενη κρίση — ένα εφιαλτικό σενάριο για κυβερνήσεις με περιορισμένους οικονομικούς πόρους που προσπαθούν να ανακάμψουν από διαδοχικές κρίσεις. Η Ένωση αντιμετωπίζει ήδη ετήσιο κόστος ύψους 1 τρισεκατομμυρίου ευρώ για τον εκσυγχρονισμό των οικονομιών της και την ενίσχυση της άμυνάς της, ενώ παράλληλα καλείται να αντιμετωπίσει τις εκτοξευόμενες τιμές των καυσίμων και τη στασιμότητα της ανάπτυξης.

Το τελευταίο πράγμα που χρειάζεται τώρα η ΕΕ είναι η κατάρρευση μιας τράπεζας του μεγέθους της Deutsche Bank, της UniCredit ή της BNP Paribas.

Αντί να περιμένει μέχρι την επόμενη χρηματοπιστωτική κατάρρευση, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει αρχίσει να επεξεργάζεται ένα σχέδιο, όπως αναφέρεται ένα εμπιστευτικό έγγραφο στο οποίο είχε πρόσβαση το POLITICO. Ο στόχος είναι να επιλυθεί το πρόβλημα το…πρωί της Δευτέρας, όταν ένας τραπεζικός οργανισμός που έχει διασωθεί μπορεί να εμφανιστεί το Σαββατοκύριακο φερέγγυος στα χαρτιά, αλλά να εξαντλήσει τα χρήματά του αν οι καταθέτες φύγουν και οι επενδυτές αρνηθούν να δανείσουν.

Η περίπτωση της Credit Suisse αποτελεί μια επίκαιρη υπενθύμιση του τεράστιου ποσού που απαιτείται για να διατηρηθεί ζωντανή μια μεγάλη τράπεζα που έχει διασωθεί, μόλις η εμπιστοσύνη εξαφανιστεί. Η κρίση του 2023 ακολούθησε αμέσως μετά την πτώχευση της Silicon Valley Bank, η οποία αποκάλυψε πόσο γρήγορα μπορούν οι καταθέτες να αποσύρουν τις καταθέσεις τους με ένα κλικ.

Οι ελβετικές αρχές συνέταξαν ένα πακέτο διάσωσης αξίας περίπου 260 δισεκατομμυρίων φράγκων —περίπου το ένα τρίτο του ελβετικού ΑΕΠ εκείνη την εποχή— κατά τη διάρκεια ενός φρενήρους Σαββατοκύριακου, προκειμένου να διατηρήσουν τη Credit Suisse σε λειτουργία έως ότου η ανταγωνίστριά της, η UBS, μπορέσει να απορροφήσει την προβληματική τράπεζα. Η Βέρνη ήταν μάλιστα έτοιμη να διακινδυνεύσει δημόσια κεφάλαια για να αποτρέψει μια κατάρρευση που θα είχε προκαλέσει αναταράξεις σε ολόκληρο το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Η ΕΕ δεν μπορεί να ακολουθήσει το ελβετικό μοντέλο, καθώς δεν διαθέτει ένα ενιαίο δημόσιο ταμείο που να μπορεί να παρέμβει. Οι Βρυξέλλες έχουν επίσης συντάξει εκατοντάδες σελίδες κανόνων για να αποτρέψουν τους φορολογούμενους από το να αναγκαστούν να πληρώσουν το λογαριασμό.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, εν τω μεταξύ, δεν μπορεί απλώς να τυπώσει χρήματα για να απορροφήσει ζημίες που αφορούν μια κυβέρνηση ή μια τράπεζα που βρίσκεται σε κατάσταση πτώχευσης.

Οι συζητήσεις βρίσκονται ακόμη σε τεχνικό στάδιο, σύμφωνα με τρεις αξιωματούχους της ΕΕ που ενημερώθηκαν για το έγγραφο, πράγμα που σημαίνει ότι το θέμα είναι απίθανο να φτάσει στους υπουργούς Οικονομικών φέτος.