Eνεργειακή ακρίβεια και ενεργειακή φτώχεια: διπλό πρωτάθλημα για την ελλάδα

Θλιβερές πρωτιές στην ενεργειακή ακρίβεια και την ενεργειακή φτώχεια σημειώνει η Ελλάδα, όπως μας θυμίζουν δύο νέες αναλύσεις-  παρεμβάσεις που δημοσιεύθηκαν σήμερα.

Η πρώτη έχει πολιτικό χαρακτήρα, καθώς προέρχεται από το Ινστιτούτο Τσίπρα. Συνοδεύεται από προτάσεις για την ενεργειακή θωράκιση των νοικοκυριών, που έχουν ως στόχο τη μείωση των τελικών λογαριασμών ενέργειας από 30% ως 40%.

Η δεύτερη προέρχεται από την ερευνητική ομάδα Greece In Figures – Η Eλλάδα σε αριθμούς, και εξηγεί με στατιστικά δεδομένα και γραφήματα το φαινόμενο της ενεργειακής φτώχειας στη χώρα μας.

Οι δύο αναλύσεις, που διαβάζονται συνδυαστικά, αποκτούν δραματικά επίκαιρο χαρακτήρα, εν μέσω της νέας ενεργειακής κρίσης.

Αν σε αυτό το ποσό προσθέσουμε τις εισοδηματικές απώλειες από τις επακόλουθες αυξήσεις τιμών και σε άλλα μη ενεργειακά αγαθά και υπηρεσίες, η συνολική επιβάρυνση ξεπερνάει κατά πολύ τις ονομαστικές αυξήσεις μισθών, π.χ. τα 40 ευρώ μικτά στον κατώτατο.

Όλα αυτά, δρουν σωρευτικά σε μια προβληματική κατάσταση, που προϋπήρχε της ενεργειακής κρίσης. Όταν ήδη ένα στα πέντε νοικοκυριά στην Ελλάδα υποφέρει από ενεργειακή φτώχεια, αδυνατώντας να εξασφαλίσει συνθήκες θερμικής άνεσης, αναρωτιόμαστε τι θα συμβεί από εδώ κι εμπρός – και τι συμβαίνει ήδη.

Προς το παρόν, οι επιπτώσεις του νέου κύματος ενεργειακής ακρίβειας είναι πιο ορατές στις τιμές των καυσίμων, που έχουν αυξηθεί από 18% ως 20% για τη βενζίνη και το πετρέλαιο κίνησης αντίστοιχα, το τελευταίο δίμηνο. Σύμφωνα με εκτιμήσεις των εταιρειών εμπορίας πετρελαιοειδών, οι καταναλωτές στην Ελλάδα πλήρωσαν πάνω από 400 εκατομμύρια ευρώ επίσης σε καύσιμα, από την αρχή του πολέμου στο Ιράν.

Τον Απρίλιο η Ελλάδα κέρδισε την πρωτιά και στις ανατιμήσεις στο ηλεκτρικό ρεύμα.  Σύμφωνα με τον Δείκτη Τιμών Οικιακής Ενέργειας (Ηouse Energy Price Index – HEPI), τα νοικοκυριά στην Αθήνα πλήρωσαν 7% ακριβότερα τους λογαριασμούς ρεύματος, έναντι 3% του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Ο μηναίος δείκτης ΗΕPI συντάσσεται από ένα κονσόρτιουμ ενεργειακών αναλυτών, με τη συμμετοχή ρυθμιστικών οργανισμών, και μετράει τις τιμές ενέργειας σε 33 ευρωπαϊκές αγορές.

Ένα νοικοκυριό είναι ενεργειακά φτωχό όταν δεν έχει πρόσβαση σε βασικές ενεργειακές υπηρεσίες, όπως η θέρμανση, η ψύξη, ο φωτισμός και η λειτουργία οικιακών συσκευών, σε επίπεδο που να εξασφαλίζει ένα αξιοπρεπές βιοτικό επίπεδο και υγεία. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Ένωση, το φαινόμενο προκύπτει από έναν συνδυασμό παραγόντων, όπως τα χαμηλά εισοδήματα, οι υψηλές ενεργειακές δαπάνες και η χαμηλή ενεργειακή απόδοση των κατοικιών.

Όπως αποδεικνύουν τα γραφήματα του Greece In Figures, η Ελλάδα το 20225 είχε το υψηλότερο ποσοστό νοικοκυριών που αδυνατούν να διατηρήσουν το σπίτι τους επαρκώς ζεστό τον χειμώνα, με 18%, σε όλη την ΕΕ. Αμέσως πιο κάτω από εμάς είναι η Λιθουανία, με 17%, ενώ Βουλγαρία, Ισπανία και Πορτογαλία μοιράζονται την τρίτη θέση με 16%.