Το σκεπτικό της απόφασης-«ανάσα» του αρείου πάγου για 350.000 δανειολήπτες του «νόμου κατσέλη»

Οι ανώτατοι δικαστές έκριναν την υπόθεση αυτή, που αφορά σε χιλιάδες δανειολήπτες. Μετά από προδικαστικό ερώτημα που έφτασε στον Άρειο Πάγο από το Ειρηνοδικείο Ιωαννίνων ενώπιον του οποίου είχε ασκηθεί προσφυγή από δανειολήπτη.

Στο σκεπτικό της η πλειοψηφία της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου έκρινε ότι είναι παραδεκτό το προδικαστικό ερώτημα και ότι πρέπει να υπολογίζονται οι τόκοι με βάση τη μηναία δόση με γνώμονα τη συνταγματική πρόβλεψη για την προστασία της ιδιοκτησίας και το 1ο Πρόσθετο Πρωτόκολλο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων . Στη ζυγαριά της δικαιοσύνης μπήκαν από τη μία πλευρά οι απαιτήσεις των πιστωτών και από την άλλη τα δικαιώματα των οφειλετών.

Νομικές πηγές έλεγαν μετά την έκδοση της απόφασης ότι οι δανειολήπτες μπορούν με τις προσφυγές τους στα δικαστήρια πέραν τον εκ νέου υπολογισμό των τόκων , να διεκδικήσουν και πάλι δικαστικά , τον αναδρομικό υπολογισμό των ήδη καταβληθέντων δόσεων.

Ιδιαίτερα σημαντικό είναι το σημείο του σκεπτικού της απόφασης του Ανώτατου Δικαστηρίου που σταθμίζει και εξισορροπεί τα δικαιώματα των οφειλετών και των πιστωτών τους.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, την 27η Φεβρουαρίου 2025, με την παρουσία της Εισαγγελέως του Αρείου Πάγου Γεωργίας Αδειλίνη και της Γραμματέως Aγγελικής Ανυφαντή για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:

Της αιτούσας (ενώπιον του Ειρηνοδικείου Ιωαννίνων): Β. Τ. του Δ., κατοίκου …. Εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Όλγα Τσουμάνη, η οποία κατέθεσε προτάσεις.

Καθ’ ης η αίτηση (ενώπιον του Ειρηνοδικείου Ιωαννίνων): ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία “INTRUM HELLAS Ανώνυμη Εταιρεία Διαχείρισης Απαιτήσεων από Δάνεια και Πιστώσεις” και τον διακριτικό τίτλο “Intrum Hellas Α.Ε.Δ.Α.Δ.Π.”, που εδρεύει στην Αθήνα Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, ενεργούσας εν προκειμένω ως διαχειρίστριας των απαιτήσεων της αλλοδαπής εταιρείας με την επωνυμία “Phoenix NPL Finance Designated Activity Company”, που εδρεύει στο Δουβλίνο της Ιρλανδίας, η οποία έχει καταστεί ειδική διάδοχος της ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία “Τράπεζα Πειραιώς Α.Ε.”. Εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξούσιους δικηγόρους της Θωμά Καναβέλη και Σπυρίδωνα Τσαντίνη, οι οποίοι κατέθεσαν προτάσεις.

Των προσθέτως παρεμβαινόντων υπέρ της αιτούσας: 1. Χ. Τ. του Ι., κατοίκου …. Παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Γεώργιο Γκεσούλη, ο οποίος κατέθεσε προτάσεις. 2. Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία “ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ” που εδρεύει στη Θεσσαλονίκη και εκπροσωπείται νόμιμα. Παραστάθηκε ο Πρόεδρος του … και διόρισε πληρεξούσιο δικηγόρο του τον Χρήστο Παππά, ο οποίος κατέθεσε προτάσεις. 3. Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία “Δικηγορικός Σύλλογος Πειραιά” που εδρεύει στον Πειραιά και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο και Πρόεδρο του Ηλία Κλάππα και από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Σταύρο Κατσούλη. Ο δεύτερος εκ των οποίων κατέθεσε προτάσεις.

4. Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία “Δικηγορικός Σύλλογος Αθηνών” που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξούσιους δικηγόρους του Δημήτριο Σκαρίπα, Ιωάννη Δεληκωστόπουλο, Στυλιανό Σταματόπουλο και Παναγιώτη Νικολόπουλο, οι οποίοι κατέθεσαν προτάσεις (κοινές με τους πληρεξουσίους δικηγόρους των προσθέτως παρεμβαινόντων νομικών προσώπων με αριθμούς 5 και 6). 5. Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία “Δικηγορικός Σύλλογος Πατρών” που εδρεύει στην Πάτρα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Παναγιώτη Νικολόπουλο, ο οποίος κατέθεσε προτάσεις. (κοινές με τους πληρεξουσίους δικηγόρους των προσθέτως παρεμβαινόντων νομικών προσώπων με αριθμούς 4 και 6). 6. νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου με την επωνυμία “Δικηγορικός Σύλλογος Ιωαννίνων” που εδρεύει στα Ιωάννινα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Δημήτριο Λυρίτση, ο οποίος κατέθεσε προτάσεις. (κοινές με τους πληρεξουσίους δικηγόρους των προσθέτως παρεμβαινόντων νομικών προσώπων με αριθμούς 4 και 5). 7. δευτεροβάθμιων συνδικαλιστικών οργανώσεων με τις επωνυμίες: α)”Εργατοϋπαλληλικό Κέντρο Πειραιά”, που εδρεύει στον Πειραιά και εκπροσωπείται νόμιμα, β)”Εργατικό Κέντρο Λαυρίου Ανατολικής Αττικής”, που εδρεύει στο Λαύριο και εκπροσωπείται νόμιμα, γ)”Εργατοϋπαλληλικό Κέντρος Άρτας”, που εδρεύει στην Άρτα και εκπροσωπείται νόμιμα, δ)”Εργατοϋπαλληλικό Κέντρο Ν. Λάρισας”, που εδρεύει στη Λάρισα και εκπροσωπείται νόμιμα, ε) “Εργατοϋπαλληλικό Κέντρο Ν. Ιωαννίνων”, που εδρεύει στα Ιωάννινα και εκπροσωπείται νόμιμα, στ) “Παλλεσβιακό Εργατοϋπαλληλικό Κέντρο”, που εδρεύει στη Μυτιλήνη και εκπροσωπείται νόμιμα, ζ)”Εργατοϋπαλληλικό Κέντρο Πάτρας”, που εδρεύει στην Πάτρα και εκπροσωπείται νόμιμα, η)”Εργατοϋπαλληλικό Κέντρο Τρικάλων”, που εδρεύει στα Τρίκαλα και εκπροσωπείται νόμιμα, θ)”Εργατοϋπαλληλικό Κέντρο Κέρκυρας”, που εδρεύει στην Κέρκυρα και εκπροσωπείται νόμιμα και ι)”Εργατικό Κέντρο Ημαθίας “Γεώργιος Βουτυράς””, που εδρεύει στην Νάουσα και εκπροσωπείται νόμιμα. Άπασες εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Εμμανουήλ Μαλαγάρη, ο οποίος δεν κατέθεσε προτάσεις. 8. σωματείου μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα με την επωνυμία “ΕΝΩΣΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ” (Ε.Κ.ΠΟΙ.ΖΩ), που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξούσιους δικηγόρους του Δημήτριο Σπυράκο και Βίκτωρα – Ευάγγελο Τσιαφούτη, οι οποίοι κατέθεσαν προτάσεις. 9. δευτεροβάθμιου σωματείου μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα με την επωνυμία “ΕΘΝΙΚΗ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΝΩΣΕΩΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΠΟΛΙΤΩΝ – ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ – ΔΑΝΕΙΟΛΗΠΤΩΝ”, το οποίο εδρεύει στο Ρέθυμνο Κρήτης, διατηρεί παράρτημα στον Πειραιά και εκπροσωπείται νόμιμα. Παραστάθηκε ο Πρόεδρος του … και διόρισε πληρεξούσιο δικηγόρο του τον Άγγελο Μπατουδάκη, ο οποίος δεν κατέθεσε προτάσεις. Των προσθέτως παρεμβαινουσών υπέρ της καθ’ ης η αίτηση: 1. ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία “Τράπεζα Eurobank Ανώνυμη Εταιρεία”, που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, ως καθολικής διαδόχου της διασπασθείσας ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία “Τράπεζα Eurobank Ergasias Ανώνυμη Εταιρεία” στο σύνολο των δικαιωμάτων, των υποχρεώσεων και εν γένει εννόμων σχέσεων του αποσχισθέντος κλάδου τραπεζικής δραστηριότητας της τελευταίας. Εκπροσωπήθηκε από τις πληρεξούσιες δικηγόρους της Αικατερίνη Μητσιμπούνα και Ευανθία Κατσίγιαννη, οι οποίες κατέθεσαν προτάσεις. 2. ανωνύμων εταιρειών με τις επωνυμίες: α. “doValue Greece Ανώνυμη Εταιρεία Διαχείρισης Απαιτήσεων από Δάνεια και Πιστώσεις”, που εδρεύει στο Μοσχάτο Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, και β. “Cepal Hellas Χρηματοοικονομικές Υπηρεσίες Μονοπρόσωπη Ανώνυμη Εταιρεία Διαχείρισης Απαιτήσεων από Δάνεια και Πιστώσεις”, που εδρεύει στην Νέα Σμύρνη Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα. Η α. εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Μενέλαο Καρπαθάκη και η β. εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Κωνσταντίνο Τσενέ. Αμφότερες εκπροσωπήθηκαν και από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Παναγιώτη Γιαννόπουλο, οι οποίοι κατέθεσαν κοινές προτάσεις.

3. ανώνυμης εταιρείας διαχείρισης απαιτήσεων από δάνεια και πιστώσεων με την επωνυμία “QQUANT MASTER SERVICER ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΑΠΟ ΔΑΝΕΙΑ ΚΑΙ ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ” και τον διακριτικό τίτλο “QQUANT MASTER SERVICER ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε.Δ.Α.Δ.Π.”, η οποία εδρεύει στο Μαρούσι Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, ατομικώς και υπό την ιδιότητά της ως διαχειρίστριας απαιτήσεων, εντολοδόχου και ειδικού πληρεξουσίου, αντιπροσώπου και αντικλήτου α. της εδρεύουσας στο Δουβλίνο αλλοδαπής εταιρείας ειδικού σκοπού με την επωνυμία “PILLAR FINANCE DESIGNATED ACTIVITY COMPANY”, όπως νόμιμα εκπροσωπείται, και β. της εταιρείας με την επωνυμία “Asopus L.P.”, (Άσοπους ΕΛ ΠΙ), συσταθείσας όπως αναφέρεται το δίκαιο της πολιτείας του Ντέλαγουερ των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, όπου και εδρεύει, όπως νόμιμα εκπροσωπείται. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Δημήτριο Κανελλόπουλο, ο οποίος κατέθεσε προτάσεις. 4. ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία “ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Α.Ε.”, που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, Ως οιονεί καθολικής διαδόχου της ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία “ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Ανώνυμος Εταιρεία”, μετά τη διάσπαση της τελευταίας διά της απόσχισης του κλάδου τραπεζικής δραστηριότητας της με σύσταση νέας εταιρείας – πιστωτικού ιδρύματος. Εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξούσιους δικηγόρους της Στέργιο Σπυρόπουλο και Χαρίκλεια Παπαδοπούλου, οι οποίοι κατέθεσαν προτάσεις. 5. ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία “ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε.”, που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξούσιους δικηγόρους της Δημήτριο Τσικρικά και Ιωάννη Γιανναράκο, οι οποίοι κατέθεσαν προτάσεις. 6. ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία “ALPHA ΤΡΑΠΕΖΑ ΑΝΥΜΩΜΗ ΕΤΑΙΡΙΑ” και τον διακριτικό τίτλο “ALPHA BANK” που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξούσιους δικηγόρους της Σπυρίδωνα Ανδρίτσο και Ιωάννη Μολιώτη, οι οποίοι κατέθεσαν προτάσεις. 7. ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία “ATTICA BANK ΑΝΩΝΥΜΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ”, και τον διακριτικό τίτλο “ATTICA BANK”, που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Παντελή Αζαριάδη, ο οποίος κατέθεσε προτάσεις.