Πόλη ή επαρχία; οι μεγάλες αποκλίσεις στις τιμές κατοικιών στην ευρώπη - πού βρίσκεται η ελλάδα
Σημαντικό χάσμα καταγράφεται στις τιμές των κατοικιών σε ολόκληρη την Ευρώπη, ενώ το μέγεθος της διαφοράς μεταξύ πόλεων και επαρχίας ποικίλλει από χώρα σε χώρα, όπως αναφέρεται έκθεση του ΟΟΣΑ. Τα σπίτια στην ύπαιθρο είναι συνήθως πιο φθηνά, παρόλα αυτά οι μικρότερες διαφορές δεν σημαίνουν ότι οι κατοικίες είναι προσιτές.
Στην Ελλάδα, επίσης, όπου οι μέσες ζητούμενες τιμές πώλησης κατοικιών αυξήθηκαν μεσοσταθμικά με ρυθμό 5,7% σε ετήσια βάση το γ’ τρίμηνο του 2026, οι διαφορές ανάμεσα στις περιοχές παραμένουν μεγάλες, από 577 ευρώ/τ.μ. στην Π.Ε. Καστοριάς έως 4.257 ευρώ/τ.μ. στα νότια προάστια της Αθήνας.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της πλατφόρμας Spitogatos, την πεντάδα με τις οικονομικότερες περιοχές της χώρας για αγορά σπιτιού συμπληρώνουν οι περιφερειακές ενότητες της Φλώρινας, του Κιλκίς και της Καρδίτσας, με την κατάταξη να παραμένει ίδια με εκείνη του αντίστοιχου τριμήνου του 2025. Ωστόσο, ακόμα και μέσα στην ίδια περιφέρεια οι διαφορές είναι μεγάλες. Στην Αττική, η Βουλιαγμένη φτάνει τα 7.442 ευρώ/τ.μ., ενώ ο Βαρνάβας μόλις στα 1.448 ευρώ/τ.μ. Στη Θεσσαλονίκη, η Καλαμαριά είναι η ακριβότερη περιοχή με 3.243 ευρώ/τ.μ. και η Μυγδονία η οικονομικότερη με 938 ευρώ/τ.μ.
Οι διαφορές εντοπίζονται και στα ενοίκια. Τα νότια προάστια της Αθήνας καταγράφουν την υψηλότερη μέση τιμή ζήτησης, με 13,5 ευρώ/τ.μ. Ακολουθούν ο Δήμος Αθηναίων και οι Κυκλάδες, με μέση τιμή ζήτησης στα 12,2 ευρώ/τ.μ., ενώ την πεντάδα συμπληρώνουν τα βόρεια προάστια της Αθήνας και ο Πειραιάς. Τη χαμηλότερη μέση τιμή καταγράφει η Π.Ε. Κιλκίς, με 4,8 ευρώ/τ.μ., ενώ ακολουθούν οι Π.Ε. Πέλλας, Ημαθίας και Γρεβενών, καθώς και το υπόλοιπο της Π.Ε. Θεσσαλονίκης.
Αυτό εξηγείται εν μέρει, επισημαίνει ο ΟΟΣΑ, από το γεγονός ότι οι άνθρωποι τείνουν να ακολουθούν τις ευκαιρίες, ενώ οι θέσεις εργασίας, οι επενδύσεις και η καινοτομία συγκεντρώνονται όλο και περισσότερο στις πρωτεύουσες και στις μεγάλες πόλεις.
Σε αυτές τις περιοχές επηρεάζονται περισσότερο οι νέοι, οι πρώτοι αγοραστές και οι ενοικιαστές, οι οποίοι αντιμετωπίζουν το υψηλότερο κόστος χωρίς να επωφελούνται από την άνοδο των τιμών των ακινήτων, όπως οι ιδιοκτήτες. Ειδικά οι χαμηλόμισθοι εργαζόμενοι μπορεί να βρεθούν μπροστά σε δύσκολα διλήμματα, επιλέγοντας μεταξύ κόστους στέγασης, χώρου διαβίωσης και χρόνου μετακίνησης.
Σε ορισμένες ευρωπαϊκές πόλεις, μάλιστα, το ενοίκιο μπορεί να απορροφά ολόκληρο τον μισθό. Να σημειωθεί ότι το 2025, οι μέσοι καθαροί μισθοί στη Λισαβόνα και την Κωνσταντινούπολη δεν αρκούσαν για να καλύψουν το ενοίκιο ενός διαμερίσματος ή ενός υπνοδωματίου στο κέντρο της πόλης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΟΣΑ, η Δανία καταγράφει το μεγαλύτερο χάσμα μεταξύ πόλης και επαρχίας στο σύνολο των εξεταζόμενων χωρών, καθώς οι τιμές των κατοικιών στα αστικά κέντρα είναι 64% υψηλότερες από τον εθνικό μέσο όρο, ενώ οι τιμές εκτός των πόλεων είναι 51% χαμηλότερες. Αυτό σημαίνει ότι τα σπίτια κοστίζουν περίπου 3,4 φορές περισσότερο ανά τετραγωνικό μέτρο στα αστικά κέντρα σε σύγκριση με τις περιοχές εκτός των πόλεων και των ζωνών μετακίνησης προς την εργασία.
Δεύτερη κατατάσσεται η Ουγγαρία, με τις τιμές στις πόλεις να είναι 57% υψηλότερες από τον εθνικό μέσο όρο και τις τιμές εκτός των πόλεων 45% χαμηλότερες. Στη Φινλανδία, τα ποσοστά είναι 55% υψηλότερα και 44% χαμηλότερα, αντιστοίχως.
Στον αντίποδα βρίσκονται η Ολλανδία, όπου οι τιμές στις πόλεις είναι μόλις 1% πάνω από τον εθνικό μέσο όρο και οι τιμές εκτός πόλεων είναι 9% κάτω, και το Ηνωμένο Βασίλειο, όπου οι τιμές στις πόλεις είναι 4% πάνω από τον εθνικό μέσο όρο και εκτός πόλεων είναι επίσης 9% κάτω.
