Νομοσχέδιο για τη διαφάνεια στους μισθούς - eνσωμάτωση κοινοτικής οδηγίας... στο παρά πέντε

Δεν πρόκειται για πρωτοβουλία της κυβέρνησης Μητσοτάκη, αλλά για νομική υποχρέωση της Ελλάδας να ενσωματώσει τη σχετική κοινοτική οδηγία 2023/970 το αργότερο ως τις 7 Ιουνίου 2026, και να ξεκινήσει άμεσα να την εφαρμόζει.

Οι διατάξεις της έχουν στόχο την εξάλειψη των μισθολογικών διακρίσεων, όχι μόνο μεταξύ των φύλων, αλλά γενικότερα μεταξύ των εργαζομένων που εκτελούν όμοια εργασία ή εργασία ίσης αξίας.

Ο εργοδότης οφείλει να ενημερώνει τον υποψήφιο εργαζόμενο για την αμοιβή ή το μισθολογικό εύρος της προσφερόμενης θέσης, πριν την πρόσληψη. Δεν γίνεται σαφές αν αυτό πρέπει να γίνεται δημόσια, π.χ. στην ανάρτηση της αγγελίας εργασίας ή  κατά τη διάρκεια της συνέντευξης. Επίσης κατά τη διαδικασία επιλογής υποψηφίων, οι εργοδότες δεν επιτρέπεται να ζητήσουν το ύψος των προηγούμενων αποδοχών του εργαζομένου. Επίσης ο εργοδότης οφείλει να δώσει πληροφορίες για τη σχετική συλλογική σύμβαση εργασίας, αν υπάρχει.

Κατά τη διάρκεια της εργασιακής σχέσης, ο εργαζόμενος μπορεί να ζητήσει πληροφορίες για το ατομικό επίπεδο της αμοιβής του και τον μέσο μισθό ανδρών και γυναικών για όμοια εργασία ή εργασία ίσης αξία, χωρίς ταυτοποίηση των ατομικών στοιχείων.

Οι επιχειρήσεις, οφείλουν να έχουν τεκμηριωμένες μισθολογικές δομές, που βασίζονται σε αντικειμενικά, ουδέτερα ως προς το φύλο κριτήρια:  δεξιότητες, προσπάθεια, ευθύνη, αρχαιότητα ή άλλα συναφή με την εκάστοτε εργασία κριτήρια.

Επίσης τα κριτήρια αμοιβής πρέπει να είναι εύκολα προσβάσιμα σε όλους τους εργαζόμενους.

H Πηνελόπη Θεοδωρακάκου είναι συνιδρύτρια του οργανισμού WHEN, για την επαγγελματική και οικονομική ενδυνάμωση των γυναικών, την ισότητα των φύλων και τη συμπερίληψη στους χώρους εργασίας.

Το WHEN, μαζί με αλλους φορείς (ΚΕΘΙ, ΣΕΓΕ) συμμετέχει στο συγχρηματοδοτούμενο έργο Fair Pay, για την ισότητα στους μισθούς, το οποίο υλοποιείται από τη Γενική Γραμματεία Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΓΓΙΑΔ). Βασικός σκοπός του προγράμματος είναι να συμβάλει στην εξάλειψη του έμφυλου μισθολογικού χάσματος και την αντιμετώπιση των βαθύτερων αιτιών του, προωθώντας τη μισθολογική διαφάνεια βάσει της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2023/970, η οποία δίνει έμφαση στα εργασιακά περιβάλλοντα των επιχειρήσεων.

Όλα τα παραπάνω είναι θετικά, όμως στην πράξη αφορούν μόνο ένα πολύ μικρό αριθμό επιχειρήσεων στην Ελλάδα.

Καταρχάς, οι επιχειρήσεις με λιγότερους από 50 εργαζόμενους, δεν υποχρεούνται να παρέχουν πληροφόρηση για τη μισθολογική εξέλιξη. Αυτό είναι ως ένα βαθμό κατανοητό, αλλά αφήνει απ’εξω τη συντριπτική πλειοψηφία των ελληνικών επιχειρήσεων του ιδιωτικού τομέα.