Οπεκ: η διάβρωση και ο κατακερματισμός του άλλοτε ισχυρού πετρελαϊκού καρτέλ

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν την Τρίτη ότι αποχωρούν από τον ΟΠΕΚ, επιφέροντας σημαντικό πλήγμα στο ήδη αποδυναμωμένο καρτέλ παραγωγών πετρελαίου, όσον αφορά τον έλεγχό του επί των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου.

Φαίνεται ότι ο πόλεμος στο Ιράν και η διαταραχή του παγκοσμίου εμπορίου ενέργειας προσέφερε στο Αμπού Ντάμπι την ιδανική ευκαιρία να αποδεσμευτεί για να χτίσει το δικό του οικονομικό μοντέλο, όπως ανέφερε ο Nadim Koteich, σύμβουλος μέσων ενημέρωσης και πολιτικής των ΗΑΕ σε διάφορους κυβερνητικούς φορείς των ΗΑΕ στο Bloomberg.

Όπως ανέφερε στο Reuters ο υπουργός Ενέργειας των ΗΑΕ Suhail Mohamed al-Mazrouei, η απόφαση για την έξοδο ελήφθη μετά από εξέταση των ενεργειακών στρατηγικών της χώρας.

Ο Τραμπ έχει επίσης συνδέσει την στρατιωτική υποστήριξη των ΗΠΑ προς τον Κόλπο με τις τιμές του πετρελαίου, λέγοντας ότι ο ΟΠΕΚ απολαύει της προστασίας των ΗΠΑ αλλά επιβάλει υψηλές τιμές πετρελαίου.

Προοπτικές φαίνεται να ανοίγει η κίνηση αυτή τόσο για το Αμπού Ντάμπι όσο και για τους καταναλωτές παγκοσμίως. Για παράδειγμα, η Μόνικα Μάλικ, επικεφαλής οικονομολόγος στην ADCB, δήλωσε στο Reuters ότι τα ΗΑΕ θα κερδίσουν μερίδιο στην αγορά, αλλά μόλις ομαλοποιηθεί η γεωπολιτική κατάσταση.

Πέρα από το πετρέλαιο, τα ΗΑΕ φαίνεται πως χαράσσουν τον δικό τους δρόμο στον χώρο του Κόλπου.

Όπως υπογραμμίζει το Bloomberg, τα ΗΑΕ βρίσκονται σε πορεία διαφοροποίησης της οικονομίας τους, ενώ η ύπαρξη πλεονάσματος στον προϋπολογισμό συνεπάγεται ευκολότερη διαχείριση των χαμηλών τιμών στο πετρέλαιο.

Τι γίνεται όμως για τις σχέσεις ΗΑΕ και Σαουδικής Αραβίας; Θα έλεγε κανείς ότι η άνευ προηγουμένου ενεργειακή κρίση που προκλήθηκε από τον πόλεμο στο Ιράν έφερε στην επιφάνεια βαθιά ρήγματα που προϋπήρχαν μεταξύ των δύο χωρών του Κόλπου.

Παρότι Αμπού Ντάμπι και Ριάντ διατηρούν στενούς δεσμούς με την Ουάσιγκτον και κατά τη διάρκεια της Αραβικής Άνοιξης ακολούθησαν κοινή περιφερειακή πολιτική, η εμπλοκή των ΗΑΕ στους εμφυλίους της Υεμένης και του Σουδάν αποτέλεσαν έντονα σημεία τριβής. Παράλληλα, η αυξανόμενη εγγύτητα των ΗΑΕ με το Ισραήλ ενέτεινε τη δυσαρέσκεια του Ριάντ.

Υπό μία γενικότερη άποψη, η ισχύς του ΟΠΕΚ έχει περάσει φάσεις διάβρωσης τα τελευταία χρόνια, αφότου το αμερικανικό σχιστολιθικό πετρέλαιο κατέκλυσε την αγορά.