Από τις κυρίαρχες παγκοσμίως η ευρωπαϊκή ναυτιλία - στα 148,7 δισ. ευρώ η συμβολή της στην οικονομία της εε

Σε ένα διεθνές περιβάλλον που χαρακτηρίζεται από γεωπολιτική αστάθεια, ενεργειακές ανακατατάξεις και αυξανόμενο ανταγωνισμό, η ανάγκη να στηριχθεί η ευρωπαϊκή ναυτιλία αναδεικνύεται πιο επιτακτική από ποτέ. Πρόκειται για έναν κλάδο που διατηρεί την παγκόσμια πρωτοκαθεδρία σε κρίσιμους τομείς, αλλά ταυτόχρονα βλέπει τη σχετική του ισχύ να πιέζεται από την ταχύτατη ανάπτυξη των ασιατικών στόλων.

Η ευρωπαϊκή ναυτιλία δεν είναι απλώς ένας ακόμη παραγωγικός τομέας. Είναι ένας θεμελιώδης μηχανισμός που στηρίζει το εμπόριο, την ενεργειακή ασφάλεια και τη συνολική οικονομική δραστηριότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Σύμφωνα με τη μελέτη της ένωσης των εφοπλιστικών φορέων της ΕΕ, της European Shipowners/ECSA, το 2023 ο κλάδος παρήγαγε άμεση προστιθέμενη αξία 69,5 δισεκατομμυρίων ευρώ, ενώ η συνολική οικονομική του συμβολή – συμπεριλαμβανομένων έμμεσων και επαγόμενων επιδράσεων – έφτασε τα 148,7 δισεκατομμύρια ευρώ, υποστηρίζοντας περίπου 1,68 εκατομμύρια θέσεις εργασίας .

Παράλληλα, ο συνολικός κύκλος εργασιών του κλάδου ανήλθε στα 241,4 δισεκατομμύρια ευρώ, αυξημένος από 186,7 δισεκατομμύρια ευρώ το 2021. Αυτά τα στοιχεία είναι σε γενικές γραμμές σταθερά σε σχέση με το 2022, υποδεικνύοντας ότι η αυξημένη συμβολή που καταγράφηκε κατά τη διάρκεια της ανάκαμψης μετά την πανδημία έχει εδραιωθεί αντί να υποχωρήσει.

Σε επίπεδο στόλου, η Ευρώπη εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις κυρίαρχες ναυτιλιακές δυνάμεις παγκοσμίως. Το 2025, ο ευρωπαϊκά ελεγχόμενος στόλος έφτασε τα 570,5 εκατομμύρια gross tonnage (GT) και αριθμούσε 22.403 πλοία . Σε απόλυτους αριθμούς, η ανάπτυξη είναι σαφής: από τα 514 εκατ. GT το 2018, ο στόλος αυξήθηκε κατά περίπου 11% μέσα σε επτά χρόνια.

Η ισχύς της ευρωπαϊκής ναυτιλίας αποτυπώνεται ακόμη πιο έντονα στη σύνθεση του στόλου της. Οι Ευρωπαίοι πλοιοκτήτες ελέγχουν:

•             το 45% της παγκόσμιας χωρητικότητας στα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων

μεγέθη που αντικατοπτρίζουν τον κρίσιμο ρόλο της Ευρώπης στη διακίνηση ενέργειας, πρώτων υλών και εμπορευμάτων σε παγκόσμιο επίπεδο.

Ωστόσο η ευρωπαϊκή ναυτιλία αντιμετωπίζει μια σαφή πρόκληση: τη ραγδαία άνοδο των ασιατικών στόλων. Την περίοδο 2018–2025, ενώ ο ευρωπαϊκός στόλος αυξήθηκε κατά 11%, ο παγκόσμιος στόλος ενισχύθηκε κατά περίπου 30% σε χωρητικότητα.

Το αποτέλεσμα είναι η μείωση του ευρωπαϊκού μεριδίου από 38,5% το 2018 σε 32,8% το 2025 . Την ίδια στιγμή, η περιοχή Ασίας-Ειρηνικού αύξησε το μερίδιό της από 40,8% σε 45,1%, επιβεβαιώνοντας τη μετατόπιση του παγκόσμιου ναυτιλιακού κέντρου βάρους προς την Ανατολή.