Σύνοδος κορυφής χωρίς συμφωνία - πρόσθετα μέτρα κατά του ενεργειακού κόστους ζήτησαν οι 27

Την ανάγκη να εξεταστούν πρόσθετες παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών ενέργειας αναγνωρίζουν οι Ευρωπαίοι ηγέτες, μετά τις πολύωρες διαπραγματεύσεις στη Σύνοδο Κορυφής χωρίς όμως να συμφωνήσουν σε συγκεκριμένες νέες παρεμβάσεις ή πρόσθετη δημοσιονομική ευελιξία.

Τα συμπεράσματα της Συνόδου Κορυφής, τα οποία οριστικοποιήθηκαν μετά τα μεσάνυχτα, θέτουν το ενεργειακό ζήτημα στην κορυφή των προτεραιοτήτων για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας.

Οι ηγέτες υπογραμμίζουν την ανάγκη για άμεσες, βραχυπρόθεσμες παρεμβάσεις που θα λαμβάνουν υπόψη τις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε κράτους μέλους, χωρίς παράλληλα να ανακόπτεται η πορεία προς την πράσινη μετάβαση.

Στο κείμενο των συμπερασμάτων, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αξιολογήσει την κατάσταση και, εφόσον κριθεί αναγκαίο, να καταθέσει νέες προτάσεις για τη συγκράτηση των τιμών ενέργειας, λαμβάνοντας υπόψη τις αποκλίσεις που καταγράφονται στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ των χωρών.

-Χαιρετίζουν την πρόταση για αναβολή ορισμένων υποχρεώσεων που απορρέουν από τον κανονισμό για το μεθάνιο. -Τάσσονται υπέρ της παράτασης του προσωρινού πλαισίου κρατικών ενισχύσεων για τους βιομηχανικούς κλάδους που πλήττονται εντονότερα. -Ζητούν τη διαμόρφωση πλαισίου για τη βελτιστοποίηση της απόδοσης των ευρωπαϊκών διυλιστηρίων, καθώς και πρωτοβουλίες για την εθελοντική συγκέντρωση της ζήτησης ενέργειας. -Επιμένουν στη δραστική μείωση της γραφειοκρατίας, ιδίως για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, μέσω της απλούστευσης και της επιτάχυνσης των διαδικασιών αδειοδότησης.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη λειτουργία της αγοράς άνθρακα. Οι ηγέτες καλούν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο να επιταχύνουν τις νομοθετικές διαδικασίες για το Αποθεματικό Σταθερότητας της Αγοράς, ώστε να περιοριστεί η έντονη διακύμανση των τιμών.

Επιπλέον, ζητούν από την Κομισιόν να επικαιροποιήσει την αξιολόγηση επιπτώσεων του δεύτερου συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών (ETS2), εστιάζοντας στον σχεδιασμό και τις ασφαλιστικές δικλίδες που προβλέπει.

Όπως επισημαίνεται, είναι κατεπείγουσα ανάγκη να διασφαλιστεί μια διαφανής και προβλέψιμη αγορά άνθρακα που θα προστατεύει την ευρωπαϊκή βιομηχανία από τη διαρροή άνθρακα και θα περιορίζει την επιβάρυνση στις τιμές ρεύματος. Ωστόσο, ξεκαθαρίζεται ότι ο δομικός ρόλος του ETS στην κλιματική μετάβαση πρέπει να διατηρηθεί, ως βασικός μοχλός επενδύσεων και καινοτομίας.

Για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, οι ηγέτες συζήτησαν τα βασικά στοιχεία που απαιτούνται για την επίτευξη ενός ισορροπημένου συμβιβασμού, με βάση την επικαιροποιημένη διαπραγματευτική πρόταση της ιρλανδικής προεδρίας. Παράλληλα, κάλεσαν τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, να προωθήσει τις διαπραγματεύσεις, με στόχο την επίτευξη συμφωνίας έως το τέλος του 2026, ώστε να ολοκληρωθεί η απαραίτητη νομοθετική διαδικασία εντός του 2027 και να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη χρηματοδότηση των δικαιούχων από τον Ιανουάριο του 2028.

Σε ανάρτησή του στο X, ο Αντόνιο Κόστα αναφέρθηκε στην ολοκλήρωση της πρώτης ημέρας της Συνόδου, επισημαίνοντας ότι η τελευταία συζήτηση επικεντρώθηκε στη στρατηγική διεύρυνσης της ΕΕ και στις εσωτερικές μεταρρυθμίσεις. Όπως σημείωσε, αυτή την εβδομάδα πραγματοποιήθηκαν διακυβερνητικές διασκέψεις με το Μαυροβούνιο, την Ουκρανία, τη Μολδαβία και την Αλβανία, τονίζοντας ότι η ενταξιακή διαδικασία προχωρά με κινητήρια δύναμη τις μεταρρυθμίσεις.